Opole to jedno z najstarszych miast w Polsce, którego początki sięgają wczesnego średniowiecza. Zanim stało się miastem z ratuszem i brukowanymi ulicami, istniało jako gród obronny, ulokowany na północnym cyplu wyspy Pasieka. To właśnie tam, nad Odrą, kształtowała się wspólnota, która dała początek miastu i regionowi.
Co wiemy o grodzie opolskim?
Gród opolski powstał prawdopodobnie w VIII–IX wieku jako drewniano-ziemna warownia słowiańska. Pełnił funkcje militarne, administracyjne i gospodarcze – zamieszkiwała go drużyna wojów, urzędnicy książęcy, rzemieślnicy i służba. Z czasem rozwijał się jako centrum lokalnej wspólnoty terytorialnej – tzw. „opola”, czyli najstarszej formy organizacji społecznej Słowian.
Szczegółową wiedzę na temat życia w grodzie zawdzięczamy archeologicznym badaniom Ostrówka, prowadzonym od lat 60. XX wieku. Odkryto tam m.in. fragmenty umocnień, domów mieszkalnych, ulicy brukowanej drewnem, pieców hutniczych, a także tysiące przedmiotów codziennego użytku – od ceramiki po ozdoby, narzędzia i militaria.
W 2017 roku Fundacja Ridika przygotowała wizualizację, która w realistyczny sposób przedstawia możliwy wygląd grodu opolskiego w okresie jego świetności. Otoczony wałami i fosą, z drewnianymi chatami, wieżami strażniczymi i placem targowym – obraz ten przybliża codzienność naszych przodków i pokazuje, jak funkcjonowało wczesnośredniowieczne centrum życia społecznego.
Wizualizację można obejrzeć poniżej – stanowi ona efekt współpracy historyków, archeologów i grafików specjalizujących się w rekonstrukcjach 3D.
Miasto legend i tajemnic
Tych, którzy chcą lepiej poznać historię grodu i początków Opola, warto odesłać do filmu „Opole – Miasto legend i tajemnic” zrealizowanego przez Opolską Fundację Filmową OFFilm. Produkcja łączy fabularyzowaną narrację z wiedzą historyczną, opowiadając m.in. o dawnym grodzie, jego mieszkańcach i mitach, które przez wieki narastały wokół tego miejsca.
Obejrzyj film „Opole – Miasto legend i tajemnic”
Dziedzictwo zachowane w ziemi
Część artefaktów odnalezionych w trakcie badań archeologicznych grodu opolskiego można zobaczyć na wystawie stałej w Muzeum Śląska Opolskiego. Prezentowane tam przedmioty pokazują życie codzienne dawnych mieszkańców – ich pracę, handel, rzemiosło i relacje z innymi kulturami.
Wizualizacja grodu opolskiego Fundacji Ridika
